Profiel van nieuwe fietsers in Brussel sinds 2015 (2017)

Na een sterke toename van het aantal fietsers in 2016 vroeg Brussel Mobiliteit aan Pro Velo om een onderzoek uit te voeren naar mensen die in 2015 of later de fiets zijn gaan gebruiken in Brussel. In 2017 werden bijna 660 personen bevraagd. Doel van het onderzoek was om hun motivatie en hun mobiliteitsgewoonten vóór en na de overstap naar de fiets beter te begrijpen.

Over het algemeen zijn de meeste nieuwe fietsers relatief jong (tussen 25 en 39 jaar) en werken ze voornamelijk als bediende.

Drempels

De belangrijkste drempels die nieuwe fietsers noemen om in Brussel te fietsen, zijn:

het gevaar in het verkeer (15,5% van de nieuwe fietsers);
zich niet op zijn of haar gemak voelen in het verkeer (10,2%);
onvoldoende fietsinfrastructuur (7,4%).

In totaal houdt 33% van de vermelde drempels verband met de verkeersveiligheid.

Voor 36% van de nieuwe fietsers hadden de drempels niets met de infrastructuur te maken:

18% had er eenvoudigweg nooit aan gedacht om de fiets te gebruiken;
12% woonde toen nog niet in Brussel;
6% beschikte niet over een fiets.

Andere hefbomen

Er zijn dus ook andere manieren om het aantal fietsers te verhogen dan enkel het uitbreiden of verbeteren van de infrastructuur. Zonder het belang van kwalitatieve infrastructuur te onderschatten, blijkt ook dat sensibiliserings- en promotiecampagnes rond fietsen een belangrijke rol kunnen spelen.

Voor vrouwen is het grootste obstakel om te fietsen het gevaar in het verkeer (22%). Bij mannen geeft 21% aan dat ze er gewoon nog niet aan gedacht hadden om de fiets te gebruiken.

Modal shift en factoren die de overstap verklaren

De overstap naar de fiets gebeurt voornamelijk vanuit het openbaar vervoer (70%). Uit het onderzoek blijkt echter ook dat 20% van de nieuwe fietsers zich vroeger met de auto verplaatste.

De belangrijkste redenen om van mobiliteitsgewoonten te veranderen zijn:

de beperkte efficiëntie van het openbaar vervoer (23% van de respondenten);
files (17%);
een verhuis (8%);
economische redenen (7%);
parkeerproblemen (6%);
de aanslagen in Brussel (5%).

Voorkeur voor type fiets en multimodaliteit

Vandaag gebruikt 70% van de nieuwe fietsers een klassieke fiets, 11% een plooifiets en 9% een elektrische fiets. Daarnaast combineert 24% van de respondenten de fiets met een ander vervoermiddel.

De invloed van het weer

Regen vormt een grotere drempel om te fietsen dan de winter. Toch verandert bijna de helft van de nieuwe fietsers zijn of haar verplaatsingsgedrag niet wanneer het regent of tijdens de winter.

Gewenste maatregelen volgens nieuwe fietsers

De maatregelen die nieuwe fietsers het liefst gerealiseerd zien, zijn:

veiligere fietsinfrastructuur (66% van de nieuwe fietsers);
gevolgd door een vermindering van de autodruk (16%).

Verminder de autodruk

Hoewel het essentieel blijft – en dat kan niet genoeg worden benadrukt – om te investeren in kwaliteitsvolle en samenhangende fietsinfrastructuur, toont het onderzoek aan dat het vooral de druk van het autoverkeer is die deze infrastructuur noodzakelijk maakt. Het verminderen van de autodruk is dan ook een belangrijke hefboom om meer mensen aan het fietsen te krijgen.